Wybór liceum, na co zwracać uwagę?

Każdego roku przychodzi ten ważny moment dla ośmioklasisty – wybór liceum. Wiele się mówi o tym, co powinno się brać pod uwagę, a nawet o tym, co już uczeń powinien wiedzieć i często już wymagamy od niego, by podjął decyzję, ale przecież… To nie jest łatwa decyzja. Dlaczego?

Dlatego, że najzwyczajniej w świecie mało kto w tym wieku dobrze wie, co chce robić za parę lat i wybiera liceum pod tę drogę. Pojawia się stres, niepewność i presja, żeby wybrać odpowiednio. Ale co to znaczy odpowiednio? Jak uchronić się przed złym wyborem i nie robić sobie pod górkę w życiu? Czas odpowiedzieć na istotne pytania dla ośmioklasistów, które pomogą w tym czasie wyboru szkoły średniej. Rodzice też skorzystają na tej wiedzy.

• Wybór liceum, dlaczego to takie ważne?
• Na co zwracać uwagę przy wyborze liceum?
• Te kryteria są równie istotne
• Checklista kryteriów wyboru liceum
• Jakich błędów unikać przy wyborze liceum?
• Podsumowanie – jaka szkoła będzie najlepsza dla Ciebie?

Wcześniejsze lata, to były decyzje rodziców: gdzie dziecko chodzi do szkoły, na czym musi się skupić, a także jak wygląda dzień. Rzadko pojawiała się przestrzeń na decyzje ucznia – a tym samym branie odpowiedzialności i rozmyślanie o ewentualnych konsekwencjach. Teraz jest inaczej, bo chodzi o szkołę średnią, czyli wybór, który podejmuje ośmioklasista. Pierwszy poważny wybór i długoterminowy, bo chodzi o 4 lata życia młodego człowieka.

Liceum to przecież miejsce, które kształtuje wiedzę, sposób myślenia, codzienne nawyki, to jak uczeń radzi sobie z problemami, czy poszukuje rozwiązań. Po tych 4 latach, drogi uczniu, stajesz się już młodym dorosłym i wychodzisz z jakimś podejściem do świata i przyszłości. Z jednej strony chcesz wyjść z kompetencjami, które pomogą rozwinąć skrzydła, dostać się na studia, czy rozpocząć wymarzoną ścieżkę kariery, z drugiej strony liceum to nie tylko wiedza, to także atmosfera, budowanie relacji i przyjaźni, poznawanie życia poza tą bańką ochronną, którą tworzyli dorośli w szkole podstawowej.

W liceum uczysz się autonomii, krytycznego myślenia, poznajesz siebie i swoje wartości, zbudujesz pewność siebie i samoocenę. To właśnie tu przechodzisz ten wymagający etap dojrzewania. To w jakim spędzisz liceum czas wpływa mocno na to, jak poradzisz sobie w życiu. I to dlatego wybór liceum to pierwsza, a zarazem jedna z najważniejszych, samodzielnym decyzji, jakie stoją przed uczniami ósmej klasy szkoły podstawowej. Warto zadać sobie kilka pytań zanim zdecydujemy gdzie chcemy iść.

Jest kilka kryteriów, które warto wziąć pod uwagę przy wyborze. Przechodzimy więc do konkretów. Czy liceum, które jest popularne, lub znajomi rzucają na jego temat opinie, to dobra szkoła? Tutaj musimy sobie wprost odpowiedzieć, że nie jest to dobra perspektywa. Pamiętajmy, że opinie są subiektywne, a ludzie się od siebie różnią, czyli to miejsce, które jest polecane przez starszego kolegę, nie musi oznaczać, że spodoba się także nam. Mamy inne potrzeby i preferencje, dlatego bardziej niż na opinie (choć nadal warto pytać) polecamy sprawdzić, czy to liceum oferuje to, czego potrzebujesz i czy pozwoli rozwinąć możliwości.

Kolejną istotną sprawą są matury – no tak, nie zapominajmy o tym, że na koniec dnia z liceum chciałoby się wyjść z tym magicznym papierkiem, który otwiera drogę na studia. Zdawalność matur jest ważna. Oczywiście, można posiłkować się rankingami i sprawdzać, gdzie zdawalność jest na wysokim poziomie, ale tutaj jest mały znak zapytania. Są szkoły, które dbają tylko o ranking, czyli nie dopuszczają do matur uczniów, którzy mogliby te statystyki zaniżyć. Może warto by było ranking zestawić z informacją ilu uczniów podeszło do matury.

Sposób nauczania. Magiczne dwa słowa, które wyrażają dużo więcej. Świat się zmienia, to wiemy, ale czy edukacja i metody nauczania nadążają za tymi zmianami? Dorośli dobrze wiedzą, jak wyglądała nauka w szkole – nauczyć się, zdać i zapomnieć. W efekcie wychodzimy ze szkoły z jakąś ogólną wiedzą, ale w zasadzie wiemy, że jej nie wykorzystamy. Nie budujemy kompetencji, przynajmniej nie w tradycyjnym systemie: wykład – nauka – sprawdzian. Połączenie przygotowania do matury, czyli ostatecznego egzaminu, z konkretnymi umiejętnościami, praktyką i samodzielnością, to jest droga, która daje więcej niż suchą wiedzę. Przeczytaj więcej o nowoczesnej metodzie nauczania tutaj.

Oferta liceum, czyli jakie profile możesz wybrać, czy masz prawo do zmiany w trakcie nauki, czy zmiana raczej by się łączyła z przenosinami do innej placówki? Oczywiście są licea, które już na tym etapie przygotowują do kariery lekarza, czy innej, gdzie profilujesz się pod konkretne studia. W momencie kiedy nie wiesz jeszcze, jaki zawód chcesz zdobyć, co chcesz robić, warto wybrać liceum, które oferuje różne rozszerzenia przedmiotów, wybór fakultetów, na wzór studiów w USA, gdzie po prostu dobierasz sobie przedmioty względem tego, co Ciebie teraz interesuje i masz możliwość zmiany wewnątrz liceum.

Nie możemy zapomnieć też o kadrze i podejściu, jakie nauczyciele mają do ucznia. Szeroka jest oferta szkół, możesz trafić do szkoły, gdzie będziesz jednym z wielu, lub do szkoły, gdzie klasy są mniej liczne i czujesz się zauważony, a przy tym otrzymujesz to indywidualne podejście, o którym teraz mówią niemal wszyscy. To kwestia Twoich potrzeb, czy chcesz by nauczyciel był tym, kto wymaga, czy raczej osobą, która pomaga, prowadzi i asystuje w trakcie nauki.

I naszą listę, jeśli chodzi o wybór liceum, zamyka atmosfera. Choć na końcu, to przyznajmy, że z perspektywy uczniów, to jeden z najważniejszych punktów. Pamiętajmy przecież, to są 4 lata z życia młodego człowieka. Chyba większość z nas chciałoby, żeby liceum było czasem przyjemnych, przyjaznym i pełnym tych dobrych momentów, prawda? Stąd mocno zachęcamy do sprawdzania szkoły od środka. Dni otwarte, to dobra okazja do poznania liceum i klimatu szkoły, można też po prostu zadzwonić, lub podpytać absolwentów.

A poniżej masz zebrane punktowo kryteria, na które warto zwracać uwagę.

1. Atmosfera w szkole,
2. Wybór rozszerzeń i zajęć pozalekcyjnych,
3. Języki obce, jaki masz wybór,
4. Zdawalność matur,
5. Metody nauczania,
6. Opinie absolwentów i uczniów,
7. Kadra i podejście nauczycieli,
8. Infrastruktura szkoły, jak szkoła wygląda,
9. Lokalizacja,
10. Plan lekcji (kiedy zaczynasz i kończysz najpóźniej lekcje).

Dobra, mniej więcej wiemy już, na co warto zwracać uwagę. Teraz czas powiedzieć sobie, czego nie robić, gdy wybierasz liceum, żeby nie popełnić błędu. To będzie krótka lista, ale istotna, bo to najczęściej popełniane błędy.

I jedną z istotnych pomyłek jest kierowanie się tylko tym, gdzie idą znajomi. Powiedzmy szczerze, obecność przyjaciół daje poczucie bezpieczeństwa i komfortu. Jednak może być tak, że osoba za którą chcesz iść ma już konkretny plan na siebie i chce go realizować. Liceum to nowy etap w życiu i Twoja autonomiczna decyzja, dlatego warto postawić na swoje potrzeby, pasje, zainteresowania, a także na swoje cele.

Następnie, choć to istotne, jak wspominaliśmy wcześniej, to jednak opieranie wyboru szkoły wyłącznie o ranking, może okazać się błędem. Wysokie miejsce nie oznacza, że to jest szkoła dla Ciebie. W rankingu nie widzimy wielu rzeczy, takich jak: atmosfera, metody nauczania, podejście nauczycieli, presji, jaką niosą wyniki i oczekiwania, ani tego, czy Twoje zainteresowania i umiejętności będą rozwijane.

Ciężko byłoby, żeby ośmioklasista wiedział, co chce robić po studiach, albo czy chce iść na studia. Wybór konkretnej szkoły sprofilowanej, może okazać się ciężkim kawałkiem chleba, kiedy wybieramy coś, bo jest modne, lub jest prestiżowe. Warto koncentrować się na tym, jakie szkoła daje inne możliwości, w razie, gdyby wybrany profil jednak się nie sprawdził.

Czy warto chodzić na dni otwarte? Oczywiście, że tak. To Twój sposób, żeby poznać szkołę i poczuć ją, zobaczyć i doświadczyć. Nie warto rezygnować z takiej okazji, zwłaszcza, że dni otwarte nie oznaczają decyzji, to jedyni forma sprawdzenia różnych ofert i zebrać informacje do porównania.

Warto też pamiętać o takich kwestiach, jak godziny, w których uczy dana szkoła. Informacje o tym kiedy zaczynasz, kiedy kończysz lekcje, pozwolą wyobrazić sobie, jak będzie wyglądała codzienność w takim liceum i czy taki tryb będzie dla Ciebie odpowiedni.

Jaka jest najistotniejsza informacja, którą chcemy przekazać? Nie ma “idealnego” liceum, które jest odpowiednie dla wszystkich. Na wybór szkoły musimy spojrzeć szerzej, i zauważać szczegóły. Miejsce, które odpowiada na potrzeby, zainteresowania, a także wspiera plany na przyszłość, lub po prostu oferuje wsparcie w procesie odnajdywania pomysłu na siebie, to może być ta najlepsza szkoła. Dla jednej osoby to będzie renomowane liceum, które ma sztywne ramy i realizuje podstawę programową według tych samych metod, jakie były wykorzystywane 30 lat temu. Dla innych, to wybór prywatnego liceum może być dobry, gdzie metody nauczania są nowoczesne i nastawione na budowanie kompetencji przyszłości w połączeniu ze zdawaniem matur.

Pamiętajmy o checkliście, która pomoże odhaczyć te najważniejsze kryteria w kontekście wyboru. To dość prosty sposób na decyzję, czyli sprawdzamy wszystkie “za” i “przeciw”, po czym świadomie możemy skierować się na jedną, lub drugą opcję.

Dobry wybór teraz, to zadbanie o ważny etap dojrzewania. To w liceum dzieje się dużo, zwłaszcza ze strony relacji i zrozumienia tego kim się jest. W momencie, gdy zadbasz o swój rozwój, otworzysz sobie wiele drzwi i ułatwisz start w dorosłości. Najważniejsza rada, jaką możemy dać, to nie spiesz się, przeanalizuj dostępne opcje, sprawdzaj i porównuj. Wybierz to liceum, gdzie będziesz czuć się dobrze i gdzie otrzymasz pomoc w realizacji swoich celów.

Poznaj odpowiedzi Dyrektorki na najczęstsze obawy i pytania rodziców tutaj.